Among the many ancient artefacts displayed in our museums are small barrel-shaped objects, having a small hole through their centre and engraved on their peripheries with various images. When rolled onto wet, malleable clay, they leave an impression, in a similar way to how a roller stamp leaves an ink print on paper. They are often referred to as ‘cylinder seals’ (as opposed to ‘stamp seals’) and were used to authenticate documents, indicate ownership, or decorate artefacts. A particularly interesting example exists in the Louvre museum in Paris1 (see fig. 1 and 2). It is made of jasper and was found at Uruk in Mesopotamia (Iraq).

It is difficult to see how artists from ancient times could have produced such good representations of the great reptiles of history unless they had either seen them themselves or had accurate accounts, passed down to them from eye witnesses.
Uruk comprises the remains of what was once a magnificent complex of buildings, on a par with some of the best European architecture seen today. Many examples of artwork have been discovered there, including artefacts bearing impressions from cylinder seals. These often depict domesticated or wild animals, symbolizing the powers promoting or threatening human life. Some feature ‘composite creatures’, such as those in the example in fig. 1 and 2, which the archaeologist Professor Anton Moortgat described as a ‘snake-dragon’ (the main creature with the long neck) and a ‘lion headed eagle’ (seen flying between the tails of the ‘snake-dragons’).2

We would expect to find evidence of dinosaurs living alongside man in recent history—and, indeed, this is what we find in abundance.
According to the secular account of Earth history, dinosaurs lived and died millions of years before people even existed. Acceptance of this view, of course, seriously compromises the Bible, as this teaches that the world is not millions of years old and that God made the land dwelling creatures (which would have included the dinosaurs), along with Adam and Eve, on the sixth day of creation (Genesis 1:24–28). Moreover, since the Bible teaches that every kind of air-breathing land animal and bird was represented on Noah’s Ark, the world would have been repopulated with both people and dinosaurs after the Flood (Gen. 7:3 and 8:17). As such, we would expect to find evidence of dinosaurs living alongside man in recent history—and, indeed, this is what we find in abundance.

‘Dragons’ is a universal theme, right across the globe, prominent in many different cultures, over a vast span of human history. Accounts of dragons come from China, Australia, Africa, Europe, North America and South America. It’s everybody’s legend! Interestingly, the descriptions of these dragons are remarkably similar, from country to country and from tribe to tribe—large reptiles with scales; some fly, some do not; if they fly, they have wings like a bat; some breathe fire; they have sharp teeth and claws—often three claws like the theropod dinosaurs.

Ancient writers, such as the Greek historian Herodotus,5 Apollonius of Tyana6 and Marco Polo7 provided detailed descriptions of creatures which closely resemble the dinosaurs reconstructed in our museums. According to Mesopotamian legend, the ancient Uruk king Gilgamesh, along with his friend Enkidu, killed a fearsome creature called Khumbaba (or Humbaba).8,9 This monster, which lived in a cedar forest, was said to have the shape of a dragon, a voice like a storm and to spit fire.10 It was also described as having a long tail and talons on its feet.11 Many ancient artefacts exist which depict other dinosaur-like creatures, such as the Nile mosaic of Palestrina,12 a mural in the House of the Physician in Pompeii,13 a stone carving at Angkor in Cambodia14 and the brass engravings around the tomb of Bishop Bell in Carlisle Cathedral (see fig. 3).


Although somewhat stylized, the ‘snake-dragon’ engraved on the cylinder seal in fig. 1 is another example. The long neck and long tail are characteristic of many of the reptilian ‘monsters’ found in the fossil record, such as Tanystropheus and Brachiosaurus (fig. 4). The creatures are shown ‘necking’, as do animals seen today, such as giraffes. Interestingly, dinosaur-like creatures are seen engaging in this type of behaviour in other ancient artwork, such as in the Narmer Palette (fig. 5), the engravings on Bishop Bell’s tomb (fig. 4) and the Roman mosaic shown in fig. 6. The first century naturalist Pliny the Elder recorded that the dragons of Ethiopia were often seen ‘twisted and interlaced together’.16 Although strange at first sight, the claws on the feet of the ‘snake-dragon’ in fig. 1 very likely depict a stylized form of reality, as tracks of sauropod dinosaurs are known to include claw impressions.17 The feet of Saltasaurus and Camarasaurus are depicted with spiked protrusions, for example.18,19 The bulging muscles are also typical of modern dinosaur reconstructions.






Wśród wielu starożytnych artefaktów prezentowanych w naszych muzeach znajdują się małe przedmioty w kształcie beczek, z małą dziurką w środku i wygrawerowanymi na obrzeżach różnymi obrazami. Nawinięte na mokrą, plastyczną glinę pozostawiają ślad w podobny sposób, jak stempel wałkowy pozostawia odcisk tuszu na papierze. Często nazywane są „pieczęciami cylindrycznymi” (w przeciwieństwie do „pieczęci stemplowych”) i służyły do uwierzytelniania dokumentów, oznaczania własności lub ozdabiania artefaktów. Szczególnie interesujący przykład istnieje w paryskim Luwrze1 (patrz ryc. 1 i 2). Jest wykonany z jaspisu i został znaleziony w Uruk w Mezopotamii (Irak).

Trudno sobie wyobrazić, jak artyści z czasów starożytnych mogli stworzyć tak dobre przedstawienia wielkich gadów w historii, gdyby albo sami ich nie widzieli, albo nie mieli dokładnych relacji przekazanych im przez naocznych świadków.
Uruk obejmuje pozostałości niegdyś wspaniałego kompleksu budynków, dorównującego niektórym z najlepszych współczesnych architektur europejskich. Odkryto tam wiele przykładów dzieł sztuki, w tym artefakty noszące odciski pieczęci cylindrycznych. Często przedstawiają one zwierzęta udomowione lub dzikie, symbolizujące siły promujące lub zagrażające życiu ludzkiemu. Niektóre przedstawiają „istoty złożone”, jak na przykład te z ryc. 1 i 2, które archeolog profesor Anton Moortgat opisał jako „wężo-smoka” (główne stworzenie z długą szyją) i „orła z głową lwa” (widzianego lecącego pomiędzy ogonami „wężo-smoków”)2.

Spodziewalibyśmy się znaleźć dowody na to, że dinozaury żyły obok człowieka w najnowszej historii – i rzeczywiście znajdujemy je w obfitości.
Według świeckiego przekazu historii Ziemi dinozaury żyły i wymierały miliony lat, zanim w ogóle pojawił się człowiek. Akceptacja tego poglądu poważnie kompromituje Biblię, gdyż uczy ona, że świat nie ma milionów lat i że Bóg stworzył istoty zamieszkujące ziemię (do których zaliczały się dinozaury), wraz z Adamem i Ewą, na szósty dzień stworzenia (Księga Rodzaju 1:24–28). Co więcej, ponieważ Biblia uczy, że na Arce Noego przedstawiono wszelkiego rodzaju zwierzęta lądowe i ptaki oddychające powietrzem, po potopie świat zostałby ponownie zaludniony zarówno ludźmi, jak i dinozaurami (Rdz 7:3 i 8:17). W związku z tym spodziewalibyśmy się znaleźć dowody na to, że dinozaury żyły obok człowieka w najnowszej historii – i rzeczywiście znajdujemy je w obfitości.
„Smoki” to temat uniwersalny, występujący na całym świecie, widoczny w wielu różnych kulturach, na przestrzeni ogromnej historii ludzkości. Relacje o smokach pochodzą z Chin, Australii, Afryki, Europy, Ameryki Północnej i Ameryki Południowej. To legenda wszystkich! Co ciekawe, opisy tych smoków są niezwykle podobne w zależności od kraju i plemienia – duże gady z łuskami; niektóre latają, inne nie; jeśli latają, mają skrzydła jak nietoperz; niektórzy zieją ogniem; mają ostre zęby i pazury – często trzy pazury, jak u dinozaurów teropodów.
Starożytni pisarze, tacy jak grecki historyk Herodot5, Apoloniusz z Tyany6 i Marco Polo7, dostarczali szczegółowych opisów stworzeń, które bardzo przypominają dinozaury rekonstruowane w naszych muzeach. Według mezopotamskiej legendy starożytny król Uruk Gilgamesz wraz ze swoim przyjacielem Enkidu zabili przerażające stworzenie zwane Khumbaba (lub Humbaba).8,9 Potwór ten, który żył w lesie cedrowym, miał podobno kształt smoka , głos przypominający burzę i plujący ogniem.10 Opisywano go również jako mającego długi ogon i szpony na nogach.11 Istnieje wiele starożytnych artefaktów przedstawiających inne stworzenia podobne do dinozaurów, np. mozaika Nilu z Palestriny12 fresk w Domu Lekarza w Pompejach13, kamienna rzeźba w Angkorze w Kambodży14 oraz mosiężne ryciny wokół grobowca biskupa Bella w katedrze w Carlisle (patrz il. 3).
Choć nieco stylizowany, „wąż-smok” wygrawerowany na pieczęci cylindra na ryc. 1 to kolejny przykład. Długa szyja i długi ogon są charakterystyczne dla wielu gadzich „potworów” występujących w zapisie kopalnym, takich jak Tanystrofeusz i Brachiozaur (ryc. 4). Stworzenia są pokazane jako „przegarniające”, podobnie jak współczesne zwierzęta, takie jak żyrafy. Co ciekawe, stworzenia podobne do dinozaurów można zobaczyć w innych starożytnych dziełach sztuki, takich jak Paleta Narmera (ryc. 5), ryciny na grobie biskupa Bella (ryc. 4) i rzymska mozaika pokazana na ryc. 6. Przyrodnik Pliniusz Starszy z I wieku odnotował, że etiopskie smoki często widywano „skręcone i splecione ze sobą”16. Choć na pierwszy rzut oka dziwne, pazury na stopach „wężo-smoka” na ryc. 1 bardzo prawdopodobnie przedstawia stylizowaną formę rzeczywistości, ponieważ ślady dinozaurów zauropodów zawierają odciski pazurów.17 Na przykład stopy Saltasaurus i Camarasaurus mają kolczaste występy.18,19 Wypukłe mięśnie są również typowe dla współczesnych dinozaurów rekonstrukcje.